महाराष्ट्राचे आणि भारताचे औद्योगिक रूप घडवणारे - किर्लोस्कर समूहाचे प्रणेते, पद्मभूषण शंतनुराव किर्लोस्कर
महाराष्ट्राचे आणि भारताचे औद्योगिक रूप घडवणारे - किर्लोस्कर समूहाचे प्रणेते, पद्मभूषण शंतनुराव किर्लोस्कर
१८८५ : लक्ष्मणराव (शंतनुरावांचे वडील) मुंबईत ‘जमशेदजी जिजीभॉय कला विद्यालया’त चित्रकलेचं शिक्षण घेण्यासाठी दाखल झाले.
१८९२ : लक्ष्मणरावांनी मुंबईत व्यवसाय सुरू केला.
१८९७ : मुंबईत प्लेगचा प्रादुर्भाव झाल्याने लक्ष्मणरावांनी पत्नीसह बेळगावला स्थलांतर केलं आणि रामूअण्णांसोबत सायकलचे दुकान सुरू केलं.
१९०१ : लक्ष्मणरावांनी कडबा कापणी यंत्र तयार केलं, ज्याने किर्लोस्कर उद्योग परंपरेच्या कल्पकतेला प्रारंभ झाला.
१९०३ (२८ मे) : लक्ष्मणराव आणि राधाबाई यांचा पहिला पुत्र शंतनु याचा जन्म सोलापूर येथे झाला.
१९०३ : लक्ष्मणरावांनी बेळगावातील सायकलचे दुकान विकून लोखंडी नांगर तयार करण्यास सुरुवात केली.
१९०७ : बेळगाव म्युनिसिपालटीने शहरवाढीच्या कारणास्तव ठळकवाडीतील किर्लोस्करांची जागा रिकामी करण्याची नोटीस दिली.
१९०८ : लोकमान्य टिळकांनी ठळकवाडीतल्या किर्लोस्कर कारखान्याला भेट दिली.
१९१० (जानेवारी) : लक्ष्मणराव आणि सहकाऱ्यांनी कुंडलरोड स्टेशन परिसरातील जागेची पाहणी केली.
१९१० (१० मार्च) : लक्ष्मणराव, अंतोबा फळणीकर आणि इतर कामगार औंध संस्थानात नव्या वसाहतीची मुहूर्तमेढ रोवण्यासाठी पोहोचले आणि ‘किर्लोस्करवाडी’ अस्तित्वात आली.
१९११ : आठव्या वर्षी शंतनुने ऑइल इंजिनचं रेखाचित्र काढलं.
१९१३ (मार्च) : शंतनु चौथी इयत्ता उत्तीर्ण झाला.
१९१३ (८ मे) : किर्लोस्कर कुटुंबातील नऊ मुलांच्या सामूहिक मुंजी झाल्या.
१९१७ : चिदंबरच्या अपघाती मृत्यूनंतर औंधमधील ‘किर्लोस्कराश्रम’ बंद झाला.
१९२२ (२६ जानेवारी) : १९ वर्षीय शंतनु आणि चुलतभाऊ माधव अमेरिकेला उच्च शिक्षणासाठी रवाना झाले.
१९२२ (सप्टेंबर) : शंतनुचा एमआयटीमध्ये मेकॅनिकल इंजीनिअरिंगच्या बीएस्सी अभ्यासक्रमासाठी प्रवेश निश्चित झाला.
१९२३ : शंतनुला उन्हाळ्यात कनेक्टिकट येथील ‘प्रँट अँड व्हिटने’ कारखान्यात कामाची संधी मिळाली.
१९२५ (१० जून) : शंतनुने व्हर्जिनिया फोर्ट मोन्रो येथे लष्करी प्रशिक्षण सुरू केले.
१९२६ : शंतनुने एमआयटीमधून बीएस्सी (इंजीनिअरिंग) पदवी मिळवली आणि तो जर्मनीमार्गे भारतात परतला. याच सुमारास औद्योगिक मंदीची लाट सुरू झाली.
१९२७ (११ जून) : शंतनुराव किर्लोस्कर आणि यमुताई फाटक यांचा विवाह झाला.
१९२८ (३० जून) : चिरंजीव चंद्रकांत यांचा जन्म किर्लोस्करवाडी येथे झाला.
१९२९-३० : शंतनुरावांनी पहिला सेंट्रीफ्युगल पंप तयार केला.
१९३० : यमुताईंनी किर्लोस्करवाडीत महिला मंडळाची स्थापना केली.
१९३३ : शंतनुरावांच्या मातोश्री राधाबाईंचं निधन झालं.
१९३३-१९४१ : यमुताईंनी औंध संस्थानच्या सल्लागार मंडळात सभासद म्हणून काम केलं.
१९३४ : शंतनुराव आणि यमुताईंनी सहा महिन्यांचा अमेरिका-युरोप दौरा केला.
१९३७ (७ मे) : कन्या सरोजिनींचा जन्म
१९४० (सुमारे) : पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी किर्लोस्करवाडीला भेट दिली.
१९४६ (२६ जुलै) : ‘किर्लोस्कर ऑइल इंजिन्स लिमिटेड’ (KOEL) कंपनीची स्थापना झाली.
१९४६ : शंतनुराव महाराष्ट्र बँकेचे संचालक झाले.
१९४७ : शंतनुराव पुण्यात राहायला आले.
१९४९ (एप्रिल) : ‘किर्लोस्कर-पेटर ए. व्ही. १’ इंजिनाचा पहिला संच तयार झाला.
१९४९ (२५ एप्रिल) : किर्लोस्कर ऑइल इंजिन कारखान्याचं औपचारिक उद्घाटन झालं.
१९५० : पंडित नेहरूंनी पुन्हा कारखान्याला भेट दिली.
१९५२ : दुष्काळ, मंदी आणि सरकारी धोरणांमुळे बाजारात घसरण झाली. त्याच वर्षाच्या अखेरीस शंतनुरावांनी ‘इंडियन डिझेल मॅन्युफॅक्चर्स असोसिएशन’ (IDMA) स्थापन करून अध्यक्षपद स्वीकारलं.
१९५५ : शंतनुरावांची स्टेट बँकेवर संचालक म्हणून नेमणूक झाली.
१९५६ (२६ सप्टेंबर) : लक्ष्मणरावांना हृदयविकाराचा झटका आला व त्यांचे निधन झाले.
१९५७ : लक्ष्मणरावांच्या निधनानंतर ‘लक्ष्मणराव किर्लोस्कर प्रतिष्ठान’ची धर्मादाय संस्था स्थापन झाली. डिसेंबरमध्ये खडकी येथे महिला उद्योग कारखान्याचा कोनशिला समारंभ झाला.
१९५८ : शंतनुराव ‘मराठा चेंबर ऑफ कॉमर्स’चे अध्यक्ष झाले आणि त्यांनी ‘किर्लोस्कर न्युमॅटिक कंपनी’ (KPC) पुण्यात स्थापन केली.
१९५९ (मे) : महिला उद्योग कारखान्यातून इंजिनाच्या बेअरिंग्ज तयार होऊ लागल्या.
१९६० : शंतनुरावांनी ग्रामीण महाराष्ट्रात ज्ञानप्रबोधिनी आणि कैलास ट्रस्टद्वारे दोन योजना सुरू केल्या.
१९६१ (२५ जुलै) : ‘कोयल’ने ‘अग्रोम’ ही एअरकुल्ड इंजिनं तयार करण्यासाठी फ्रेंच कंपनीसोबत करार केला.
१९६२ : चंद्रकांत किर्लोस्कर कमिन्सचे व्यवस्थापकीय संचालक झाले.
१९६४ (२९ मार्च) : शंतनुरावांच्या ६१ व्या वाढदिवसानिमित्त पुण्यात सत्कार सोहळा झाला.
१९६४ : शंतनुराव ‘FICCI’ चे उपाध्यक्ष झाले.
१९६५ : शासनाने शंतनुरावांना ‘पद्मभूषण’ सन्मान दिला.
१९६६ : शंतनुरावांनी पश्चिम जर्मनीतील ‘एफ. एच. शुले’ कारखाना विकत घेतला.
१९७० : ‘किर्लोस्कर ट्रॅक्टर्स लिमिटेड’ कंपनीची नोंदणी झाली.
१९८० चे दशक (सुरुवात) : शंतनुरावांनी बहुतेक कंपन्यांमधून निवृत्ती स्वीकारली.
१९८२ (४ नोव्हेंबर) : बंधू रवी किर्लोस्कर यांचं मलेशियात निधन झालं.
१९८५ (७ ऑक्टोबर) : दुसरे चिरंजीव श्रीकांत किर्लोस्कर यांचं अकाली निधन झालं.
१९८५ (९ डिसेंबर) : केंद्र सरकारच्या अर्थखात्याने शंतनुराव किर्लोस्कर आणि किर्लोस्कर उद्योग समूहावर छापे घातले.
१९८७ (३१ मार्च) : ज्येष्ठ पुत्र चंद्रकांत किर्लोस्कर यांचं लंडनमध्ये निधन झालं.
१९९२ : शंतनुरावांची बायपास शस्त्रक्रिया झाली. त्यांच्या तब्येतीत चढउतार होत राहिले.
१९९४ : शंतनुरावांनी कंपनीची सूत्रे पुन्हा हाती घेत १९९४ पर्यंत कार्य सुरू ठेवलं.
१९९४ (२४ एप्रिल) : शंतनुराव किर्लोस्कर यांचं हृदयक्रिया बंद होऊन देहावसान झालं.